حل اسئلة درس التكامل بالكسور الجزئية
٣٢ سؤالاً من تمارين الكتاب، مع رقم الصفحة والحل
افتح الموضوع في التطبيق- سؤال من الكتاب · صفحة 103أجد كلّا من التكاملات الآتية: \int \frac{2x^2+7x-3}{x-2} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. \int \frac{2x^2 + 7x - 3}{x-2} dx = \int (2x + 11 + \frac{19}{x-2}) dx
2. = x^2 + 11x + 19 \ln|x-2| + C
**الإجابة النهائية:** x^2 + 11x + 19 \ln|x-2| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 49أجد كلّا من التكاملين الآتيين:
a) \int \frac{x + 4}{(2x - 1)(x - 1)^2} dx
b) \int \frac{x^2 - 2x - 4}{x^3 - 4x^2 + 4x} dxإظهار الحلّإخفاء الحلّ
\frac{x + 4}{(2x - 1)(x - 1)^2} = \frac{A}{2x - 1} + \frac{B}{x - 1} + \frac{C}{(x - 1)^2} \implies x + 4 = A(x - 1)^2 + B(2x - 1)(x - 1) + C(2x - 1) x = \frac{1}{2} \implies A = 18 x = 1 \implies C = 5 x = 0 \implies 4 = A + B - C \implies B = -9 \int \frac{x + 4}{(2x - 1)(x - 1)^2} dx = \int (\frac{18}{2x - 1} - \frac{9}{x - 1} + \frac{5}{(x - 1)^2}) dx = 9 \ln|2x - 1| - 9 \ln|x - 1| - \frac{5}{x - 1} + C = 9 \ln|\frac{2x - 1}{x - 1}| - \frac{5}{x - 1} + C \frac{x^2 - 2x - 4}{x^3 - 4x^2 + 4x} = \frac{x^2 - 2x - 4}{x(x - 2)^2} = \frac{A}{x - 2} + \frac{B}{(x - 2)^2} + \frac{C}{x} \implies x^2 - 2x - 4 = Ax(x - 2) + Bx + C(x - 2)^2 x = 2 \implies B = -2 x = 0 \implies C = -1 x = 1 \implies -5 = -A + B + C \implies A = 2 \int \frac{x^2 - 2x - 4}{x^3 - 4x^2 + 4x} dx = \int (\frac{2}{x - 2} + \frac{-2}{(x - 2)^2} + \frac{-1}{x}) dx = 2 \ln|x - 2| + \frac{2}{x - 2} - \ln|x| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 50أجد كلّا من التكاملين الآتيين:
a) \int \frac{3x + 4}{(x - 3)(x^2 + 4)} dx
b) \int \frac{7x^2 - x + 1}{x^3 + 1} dxإظهار الحلّإخفاء الحلّ
\frac{3x + 4}{(x - 3)(x^2 + 4)} = \frac{A}{x - 3} + \frac{Bx + C}{x^2 + 4} \implies 3x + 4 = A(x^2 + 4) + (Bx + C)(x - 3) x = 3 \implies A = 1 x = 0 \implies 4 = 4A - 3C \implies C = 0 x = 1 \implies 7 = 5A - 2B - 2C \implies B = -1 \int \frac{3x + 4}{(x - 3)(x^2 + 4)} dx = \int (\frac{1}{x - 3} - \frac{x}{x^2 + 4}) dx = \ln|x - 3| - \frac{1}{2} \ln|x^2 + 4| + C \frac{7x^2 - x + 1}{x^3 + 1} = \frac{7x^2 - x + 1}{(x + 1)(x^2 - x + 1)} = \frac{A}{x + 1} + \frac{Bx + C}{x^2 - x + 1} \implies 7x^2 - x + 1 = A(x^2 - x + 1) + (Bx + C)(x + 1) x = -1 \implies A = 3 x = 0 \implies 1 = A + C \implies C = -2 x = 1 \implies 7 = A + 2B + 2C \implies B = 4 \int \frac{7x^2 - x + 1}{x^3 + 1} dx = \int (\frac{3}{x + 1} + \frac{4x - 2}{x^2 - x + 1}) dx = \int (\frac{3}{x + 1} + 2 \frac{2x - 1}{x^2 - x + 1}) dx = 3 \ln|x + 1| + 2 \ln|x^2 - x + 1| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 47أجد كلّا من التكاملين الآتيين:
a) \int \frac{x - 7}{x^2 - x - 6} dx
b) \int \frac{3x - 1}{x^2 - 1} dxإظهار الحلّإخفاء الحلّ
\frac{x - 7}{x^2 - x - 6} = \frac{x - 7}{(x - 3)(x + 2)} = \frac{A}{x - 3} + \frac{B}{x + 2} \implies x - 7 = A(x + 2) + B(x - 3) x = 3 \implies A = -\frac{4}{5} x = -2 \implies B = \frac{9}{5} \int \frac{x - 7}{x^2 - x - 6} dx = \int (\frac{-\frac{4}{5}}{x - 3} + \frac{\frac{9}{5}}{x + 2}) dx = -\frac{4}{5} \ln|x - 3| + \frac{9}{5} \ln|x + 2| + C \frac{3x - 1}{x^2 - 1} = \frac{3x - 1}{(x - 1)(x + 1)} = \frac{A}{x - 1} + \frac{B}{x + 1} \implies 3x - 1 = A(x + 1) + B(x - 1) x = 1 \implies A = 1 x = -1 \implies B = 2 \int \frac{3x - 1}{x^2 - 1} dx = \int (\frac{1}{x - 1} + \frac{2}{x + 1}) dx = \ln|x - 1| + 2 \ln|x + 1| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 103أجد كلّا من التكاملات الآتية: \int \frac{x + 7}{x^2 - x - 6} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. x = -2 \implies B = -1
2. x = 3 \implies A = 2
3. \frac{x+7}{(x-3)(x+2)} = \frac{2}{x-3} + \frac{-1}{x+2}
4. \int \frac{x+7}{x^2-x-6} dx = \int \left( \frac{2}{x-3} + \frac{-1}{x+2} \right) dx
5. = 2 \ln|x-3| - \ln|x+2| + C
**الإجابة النهائية:** 2 \ln|x-3| - \ln|x+2| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 104أجد قيمة التكامل الآتي: \int_{-1}^0 \frac{x^2 - x}{x^2 + x - 2} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. \int_{-1}^0 \frac{x^2-x}{x^2+x-2} dx = \int_{-1}^0 \frac{x(x-1)}{(x-1)(x+2)} dx = \int_{-1}^0 \frac{x}{x+2} dx
2. = \int_{-1}^0 (1 - \frac{2}{x+2}) dx = [x - 2 \ln|x+2|]_{-1}^0
3. = (0 - 2 \ln 2) - (-1 - 2 \ln 1) = 1 - 2 \ln 2
**الإجابة النهائية:** 1 - 2 \ln 2 - سؤال من الكتاب · صفحة 103أجد التكامل الآتي: \int \frac{x^2 + 3}{x^3 + x} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. \int \frac{x^2+3}{x^3+x} dx = \int \frac{x^2+3}{x(x^2+1)} dx
2. \frac{x^2+3}{x(x^2+1)} = \frac{A}{x} + \frac{Bx+C}{x^2+1}
3. A(x^2+1) + (Bx+C)(x) = x^2+3
4. x = 0 \implies A = 3
5. x = 1 \implies 2A + B + C = 4 \implies B + C = -2
6. x = -1 \implies 2A + B - C = 4 \implies B - C = -2
7. \implies B = -2, C = 0
8. \frac{x^2+3}{x^3+x} = \frac{3}{x} + \frac{-2x}{x^2+1}
9. \int \frac{x^2+3}{x^3+x} dx = \int \left( \frac{3}{x} + \frac{-2x}{x^2+1} \right) dx
10. = 3 \ln|x| - \ln|x^2+1| + C = \ln \left| \frac{x^3}{x^2+1} \right| + C
**الإجابة النهائية:** \ln \left| \frac{x^3}{x^2+1} \right| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 103أجد التكامل الآتي: \int \frac{\sqrt{x}}{x - 4} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. u = \sqrt{x} \implies u^2 = x, dx = 2u du
2. \int \frac{\sqrt{x}}{x-4} dx = \int \frac{u}{u^2-4} 2u du = \int \frac{2u^2}{u^2-4} du = \int \left( 2 + \frac{8}{u^2-4} \right) du
3. \frac{8}{u^2-4} = \frac{A}{u-2} + \frac{B}{u+2} \implies A(u+2) + B(u-2) = 8
4. u = 2 \implies A = 2, u = -2 \implies B = -2
5. \int \left( 2 + \frac{2}{u-2} - \frac{2}{u+2} \right) du = 2u + 2 \ln|u-2| - 2 \ln|u+2| + C
6. = 2\sqrt{x} + 2 \ln \left| \frac{\sqrt{x}-2}{\sqrt{x}+2} \right| + C
**الإجابة النهائية:** 2\sqrt{x} + 2 \ln \left| \frac{\sqrt{x}-2}{\sqrt{x}+2} \right| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 103أجد التكامل الآتي: \int \frac{1}{x^2 (1-x)} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. \frac{1}{x^2(1-x)} = \frac{A}{x} + \frac{B}{x^2} + \frac{C}{1-x}
2. Ax(1-x) + B(1-x) + C(x^2) = 1
3. x = 0 \implies B = 1
4. x = -1 \implies -2A + 2B + C = 1 \implies A = 1
5. \int \frac{1}{x^2(1-x)} dx = \int \left( \frac{1}{x} + \frac{1}{x^2} + \frac{1}{1-x} \right) dx
6. = \ln|x| - \frac{1}{x} - \ln|1-x| + C = \ln \left| \frac{x}{1-x} \right| - \frac{1}{x} + C
**الإجابة النهائية:** \ln \left| \frac{x}{1-x} \right| - \frac{1}{x} + C - سؤال من الكتاب · صفحة 103أجد التكامل الآتي: \int \frac{4}{x^2 - 4} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. \int \frac{4}{x^2-4} dx = \int \frac{4}{(x-2)(x+2)} dx
2. \frac{4}{(x-2)(x+2)} = \frac{A}{x-2} + \frac{B}{x+2}
3. A(x+2) + B(x-2) = 4
4. x = 2 \implies A = 1
5. x = -2 \implies B = -1
6. \frac{4}{(x-2)(x+2)} = \frac{1}{x-2} + \frac{-1}{x+2}
7. \int \frac{4}{x^2-4} dx = \int \left( \frac{1}{x-2} + \frac{-1}{x+2} \right) dx
8. = \ln|x-2| - \ln|x+2| + C
9. = \ln \left| \frac{x-2}{x+2} \right| + C
**الإجابة النهائية:** \ln \left| \frac{x-2}{x+2} \right| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 52أجد قيمة كلّ من التكاملين الآتيين:
a) \int_3^4 \frac{2x^3+x^2-2x-4}{x^2-4} dx
b) \int_5^6 \frac{3x-10}{x^2-7x+12} dxإظهار الحلّإخفاء الحلّ
\int_{3}^{4} \frac{2x^3 + x^2 - 2x - 4}{x^2 - 4} dx = \int_{3}^{4} (2x + 1 + \frac{6x}{x^2 - 4}) dx = (x^2 + x + 3 \ln|x^2 - 4|) |_3^4 = (20 + 3 \ln 12) - (12 + 3 \ln 5) = 8 + 3 \ln \frac{12}{5} \frac{3x - 10}{x^2 - 7x + 12} = \frac{3x - 10}{(x - 3)(x - 4)} = \frac{A}{x - 3} + \frac{B}{x - 4} \implies 3x - 10 = A(x - 4) + B(x - 3) x = 3 \implies A = 1 x = 4 \implies B = 2 \int_{5}^{6} \frac{3x - 10}{x^2 - 7x + 12} dx = \int_{5}^{6} (\frac{1}{x - 3} + \frac{2}{x - 4}) dx = (\ln|x - 3| + 2 \ln|x - 4|) |_5^6 = \ln 3 + 2 \ln 2 - (\ln 2 + 2 \ln 1) = \ln 3 + \ln 2 = \ln 6 - سؤال من الكتاب · صفحة 55أجد كلّا من التكاملين الآتيين:
a) \int \frac{\sec^2 x}{\tan^2 x - 1} dx
b) \int \frac{e^x}{(e^x-1)(e^x+4)} dxإظهار الحلّإخفاء الحلّ
u = \tan x \implies \frac{du}{dx} = \sec^2 x \implies dx = \frac{du}{\sec^2 x} \int \frac{\sec^2 x}{\tan^2 x - 1} dx = \int \frac{\sec^2 x}{u^2 - 1} \frac{du}{\sec^2 x} = \int \frac{1}{u^2 - 1} du \frac{1}{u^2 - 1} = \frac{1}{(u - 1)(u + 1)} = \frac{A}{u - 1} + \frac{B}{u + 1} \implies 1 = A(u + 1) + B(u - 1) u = 1 \implies A = \frac{1}{2} u = -1 \implies B = -\frac{1}{2} \int \frac{1}{u^2 - 1} du = \int (\frac{\frac{1}{2}}{u - 1} - \frac{\frac{1}{2}}{u + 1}) du = \frac{1}{2} \ln|u - 1| - \frac{1}{2} \ln|u + 1| + C = \frac{1}{2} \ln|\frac{u - 1}{u + 1}| + C \implies \int \frac{\sec^2 x}{\tan^2 x - 1} dx = \frac{1}{2} \ln|\frac{\tan x - 1}{\tan x + 1}| + C u = e^x \implies \frac{du}{dx} = e^x \implies dx = \frac{du}{e^x} \int \frac{e^x}{(e^x - 1)(e^x + 4)} dx = \int \frac{e^x}{(u - 1)(u + 4)} \frac{du}{e^x} = \int \frac{1}{(u - 1)(u + 4)} du \frac{1}{(u - 1)(u + 4)} = \frac{A}{u - 1} + \frac{B}{u + 4} \implies 1 = A(u + 4) + B(u - 1) u = 1 \implies A = \frac{1}{5} u = -4 \implies B = -\frac{1}{5} \int \frac{1}{(u - 1)(u + 4)} du = \int (\frac{\frac{1}{5}}{u - 1} - \frac{\frac{1}{5}}{u + 4}) du = \frac{1}{5} \ln|u - 1| - \frac{1}{5} \ln|u + 4| + C = \frac{1}{5} \ln|\frac{u - 1}{u + 4}| + C \implies \int \frac{e^x}{(e^x - 1)(e^x + 4)} dx = \frac{1}{5} \ln|\frac{e^x - 1}{e^x + 4}| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 51أجد كلّا من التكاملين الآتيين:
a) \int \frac{4x^3-5}{2x^2-x-1} dx
b) \int \frac{x^2+x-1}{x^2-x} dxإظهار الحلّإخفاء الحلّ
\int \frac{4x^3 - 5}{2x^2 - x - 1} dx = \int (2x + 1 + \frac{3x - 4}{2x^2 - x - 1}) dx \frac{3x - 4}{2x^2 - x - 1} = \frac{3x - 4}{(2x + 1)(x - 1)} = \frac{A}{2x + 1} + \frac{B}{x - 1} \implies 3x - 4 = A(x - 1) + B(2x + 1) x = -\frac{1}{2} \implies A = \frac{11}{3} x = 1 \implies B = -\frac{1}{3} \int \frac{4x^3 - 5}{2x^2 - x - 1} dx = \int (2x + 1 + \frac{\frac{11}{3}}{2x + 1} - \frac{\frac{1}{3}}{x - 1}) dx = x^2 + x + \frac{11}{6} \ln|2x + 1| - \frac{1}{3} \ln|x - 1| + C \int \frac{x^2 + x - 1}{x^2 - x} dx = \int (1 + \frac{2x - 1}{x^2 - x}) dx = x + \ln|x^2 - x| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 55تبرير: أحلّ السؤالين الآتيين تباعا: أجد \int \frac{dx}{1+e^x} بطريقتين مختلفتين، إحداهما الكسور الجزئية، ثمّ أبرّر إجابتي.
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. x - \ln(1+e^x) + C (أو -\ln(1+e^{-x}) + C).
2. الطريقة الأولى (الكسور الجزئية): u = e^x، dx = \frac{du}{u}: \int \frac{du}{u(1+u)} = \ln|u| - \ln|1+u| + C = x - \ln(1+e^x) + C.
3. الطريقة الثانية: بضرب البسط والمقام في e^{-x}: \int \frac{e^{-x}}{e^{-x}+1}dx = -\ln(1+e^{-x}) + C = x - \ln(1+e^x) + C.
4. الطريقتان تعطيان النتيجة نفسها. - سؤال من الكتاب · صفحة 55تبرير: أثبت أنّ: \int_4^9 \frac{5x^2-8x+1}{2x(x-1)^2}\,dx = \ln\left(\frac{32}{3}\right) - \frac{5}{24}
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. 5x^2-8x+1 = 2A(x-1)^2 + 2Bx(x-1) + 2Cx فـA = \frac{1}{2}، C = -1، B = 2.
2. الاقتران الأصلي: \frac{1}{2}\ln x + 2\ln(x-1) + \frac{1}{x-1}.
3. عند : \ln 3 + \ln 64 + \frac{1}{8} = \ln 192 + \frac{1}{8}؛ عند : \ln 2 + \ln 9 + \frac{1}{3} = \ln 18 + \frac{1}{3}.
4. الفرق: \ln\frac{192}{18} + \frac{1}{8} - \frac{1}{3} = \ln\frac{32}{3} - \frac{5}{24}. - سؤال من الكتاب · صفحة 55تبرير: أثبت أنّ: \int_9^{16} \frac{2\sqrt{x}}{x-4}\,dx = 4\left(1 + \ln\left(\frac{5}{3}\right)\right)
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
بوضع u = \sqrt{x}، dx = 2u\,du، والحدّان من 3 إلى : 4\int_3^4 \frac{u^2}{u^2-4}du = 4\int_3^4\left(1 + \frac{1}{u-2} - \frac{1}{u+2}\right)du = 4\left[u + \ln|u-2| - \ln|u+2|\right]_3^4 = 4\left[(4 + \ln 2 - \ln 6) - (3 - \ln 5)\right] = 4\left(1 + \ln\frac{5}{3}\right). - سؤال من الكتاب · صفحة 55تبرير: أثبت أنّ: \int_0^1 \frac{4x^2+9x+4}{2x^2+5x+3}\,dx = 2 + \frac{1}{2}\ln\frac{5}{12}
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. 4x^2+9x+4 = 2(2x^2+5x+3) - (x+2)، و\frac{x+2}{(2x+3)(x+1)} = -\frac{1}{2x+3} + \frac{1}{x+1}، فالمقدار = 2 + \frac{1}{2x+3} - \frac{1}{x+1}.
2. \left[2x + \frac{1}{2}\ln(2x+3) - \ln(x+1)\right]_0^1 = 2 + \frac{1}{2}\ln 5 - \ln 2 - \frac{1}{2}\ln 3 = 2 + \frac{1}{2}\ln\frac{5}{12}. - سؤال من الكتاب · صفحة 55أجد قيمة التكامل الآتي: \int_{-1/3}^{1/3} \frac{9x^2+4}{9x^2-4} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
\frac{2}{3}-\frac{4}{3}\ln 3 - سؤال من الكتاب · صفحة 55تحدّ: أجد التكامل الآتي: \int \frac{2x}{(x^2+1)(x^2+2)^2}\,dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
\ln\left(\frac{x^2+1}{x^2+2}\right) + \frac{1}{x^2+2} + C - سؤال من الكتاب · صفحة 103أجد التكامل الآتي: \int \frac{\sin x}{\cos^2 x - 3 \cos x} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. u = \cos x \implies du = -\sin x dx \implies dx = \frac{du}{-\sin x}
2. \int \frac{\sin x}{\cos^2 x - 3 \cos x} \frac{du}{-\sin x} = \int \frac{1}{3u-u^2} du
3. \frac{1}{3u-u^2} = \frac{1}{u(3-u)} = \frac{A}{u} + \frac{B}{3-u}
4. A(3-u) + Bu = 1
5. u = 0 \implies A = \frac{1}{3}
6. u = 3 \implies B = \frac{1}{3}
7. \int \frac{1}{3u-u^2} du = \int \left( \frac{1/3}{u} + \frac{1/3}{3-u} \right) du
8. = \frac{1}{3} \ln|u| - \frac{1}{3} \ln|3-u| + C = \frac{1}{3} \ln \left| \frac{\cos x}{3-\cos x} \right| + C
**الإجابة النهائية:** \frac{1}{3} \ln \left| \frac{\cos x}{3-\cos x} \right| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 55أجد قيمة التكامل الآتي: \int_0^1 \frac{17-5x}{(2x+3)(2-x)^2} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
\frac{1}{2}+\ln\frac{10}{3} - سؤال من الكتاب · صفحة 55تبرير: أحلّ السؤالين الآتيين تباعا: أجد \int_0^{\ln 2} \frac{1}{1+e^x} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
\ln\frac{4}{3} - سؤال من الكتاب · صفحة 55أجد التكامل الآتي: \int \frac{\cos x}{\sin x(\sin^2 x-4)} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
-\frac{1}{4}\ln|\sin x| + \frac{1}{8}\ln|\sin x - 2| + \frac{1}{8}\ln|\sin x + 2| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 55تحدّ: أجد التكامل الآتي: \int \frac{\sqrt{1+\sqrt{x}}}{x} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
4\sqrt{1+\sqrt{x}} + 2\ln\left|\frac{\sqrt{1+\sqrt{x}}-1}{\sqrt{1+\sqrt{x}}+1}\right| + C - سؤال من الكتاب · صفحة 55أجد التكامل الآتي: \int \frac{2x^2+9x-11}{x^3+2x^2-5x-6} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
المقام =(x+1)(x+3)(x-2) (x=-1 جذر). عند x=-1: A=\frac{-18}{(2)(-3)}=3؛ عند x=-3: B=\frac{-20}{(-2)(-5)}=-2؛ عند x=2: C=\frac{15}{15}=1. التكامل: 3\ln|x+1|-2\ln|x+3|+\ln|x-2|+C. - سؤال من الكتاب · صفحة 55أجد التكامل الآتي: \int \frac{8x^2-19x+1}{(2x+1)(x-2)^2} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. \frac{A}{2x+1}+\frac{B}{x-2}+\frac{C}{(x-2)^2}: عند x=-\frac{1}{2} يكون A=\frac{12.5}{6.25}=2؛ عند x=2 يكون C=\frac{-5}{5}=-1؛ ومعامل : A+2B=8\Rightarrow B=3 (فحص الحدّ الثابت: 4A-2B+C=1 ✓).
2. وتكامل \frac{-1}{(x-2)^2} هو \frac{1}{x-2}.
3. التكامل: \ln|2x+1|+3\ln|x-2|+\frac{1}{x-2}+C. - سؤال من الكتاب · صفحة 55يبيّن الشكل المجاور جزءا من منحنى الاقتران: f(x) = \frac{2x-5}{x^2-2x-3}: أجد مساحة المنطقة المظلّلة.
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. A = \int_{0}^{\frac{5}{2}} \frac{2x - 5}{x^2 - 2x - 3} dx
2. \frac{2x - 5}{x^2 - 2x - 3} = \frac{2x - 5}{(x - 3)(x + 1)} = \frac{A}{x - 3} + \frac{B}{x + 1}
3. \Rightarrow 2x - 5 = A(x + 1) + B(x - 3)
4. x = 3 \Rightarrow 1 = 4A \Rightarrow A = \frac{1}{4}
5. x = -1 \Rightarrow -7 = -4B \Rightarrow B = \frac{7}{4}
6. A = \int_{0}^{\frac{5}{2}} \frac{2x - 5}{x^2 - 2x - 3} dx = \int_{0}^{\frac{5}{2}} \left(\frac{1}{4(x - 3)} + \frac{7}{4(x + 1)}\right) dx
7. = \frac{1}{4} \ln|x - 3| + \frac{7}{4} \ln|x + 1| \Bigg|_{0}^{\frac{5}{2}}
8. = \frac{1}{4}\left(\ln \frac{1}{2} - \ln 3\right) + \frac{7}{4}\left(\ln \frac{7}{2} - \ln 1\right)
9. = \frac{1}{4} \ln \frac{1}{6} + \frac{7}{4} \ln \frac{7}{2} \approx 1.74 إذن، مساحة المنطقة المظللة تساوي 1.74 وحدة مربعة تقريبا. - سؤال من الكتاب · صفحة 5526) أجد مساحة المنطقة المظلّلة في كلّ من التمثيلين البيانيين الآتيين:
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. A = \int_{1}^{2} \frac{x^2 + 1}{3x - x^2} dx
2. \frac{x^2 + 1}{3x - x^2} = -1 + \frac{3x + 1}{3x - x^2}
3. \frac{3x + 1}{3x - x^2} = \frac{3x + 1}{x(3 - x)} = \frac{A}{x} + \frac{B}{3 - x}
4. \Rightarrow 3x + 1 = A(3 - x) + Bx
5. x = 0 \Rightarrow A = \frac{1}{3}
6. x = 3 \Rightarrow B = \frac{10}{3}
7. A = \int_{1}^{2} \frac{x^2 + 1}{3x - x^2} dx = \int_{1}^{2} \left(-1 + \frac{\frac{1}{3}}{x} + \frac{\frac{10}{3}}{3 - x}\right) dx
8. = \left(-x + \frac{1}{3} \ln|x| - \frac{10}{3} \ln|3 - x|\right) \Bigg|_{1}^{2}
9. = -2 + \frac{1}{3} \ln 2 + 1 + \frac{10}{3} \ln 2
10. = -1 + \frac{11}{3} \ln 2
**الإجابة النهائية:** -1 + \frac{11}{3} \ln 2 - سؤال من الكتاب · صفحة 55يبيّن الشكل المجاور جزءا من منحنى الاقتران: f(x) = \frac{2x-5}{x^2-2x-3}: أجد إحداثيي النقطة A.
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
f(x) = 0 \Rightarrow 2x - 5 = 0 \Rightarrow x = \frac{5}{2} \Rightarrow A(2.5, 0) - سؤال من الكتاب · صفحة 5525) أجد مساحة المنطقة المظلّلة في كلّ من التمثيلين البيانيين الآتيين:
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. A = \int_{0}^{1} \frac{1}{x^2 - 5x + 6} dx
2. \frac{1}{x^2 - 5x + 6} = \frac{1}{(x - 3)(x - 2)} = \frac{A}{x - 3} + \frac{B}{x - 2}
3. \Rightarrow 1 = A(x - 2) + B(x - 3)
4. x = 3 \Rightarrow A = 1
5. x = 2 \Rightarrow B = -1
6. A = \int_{0}^{1} \frac{1}{x^2 - 5x + 6} dx = \int_{0}^{1} \left(\frac{1}{x - 3} + \frac{-1}{x - 2}\right) dx
7. = (\ln|x - 3| - \ln|x - 2|)\Big|_{0}^{1}
8. = \ln \left|\frac{x - 3}{x - 2}\right| \Bigg|_{0}^{1}
9. = \ln 2 - \ln \frac{3}{2} = \ln \frac{4}{3}
**الإجابة النهائية:** \ln \frac{4}{3} - سؤال من الكتاب · صفحة 104أجد قيمة التكامل الآتي: \int_1^2 \frac{32x^2 + 4}{16x^2 - 1} dx
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. \frac{32x^2 + 4}{16x^2 - 1} = 2 + \frac{6}{16x^2 - 1} = 2 + \frac{A}{4x - 1} + \frac{B}{4x + 1}
2. \Rightarrow A(4x + 1) + B(4x - 1) = 6
3. x = \frac{1}{4} \Rightarrow A = 3
4. x = -\frac{1}{4} \Rightarrow B = -3
5. \int_{1}^{2} \frac{32x^2 + 4}{16x^2 - 1} dx = \int_{1}^{2} \left(2 + \frac{3}{4x - 1} + \frac{-3}{4x + 1}\right) dx
6. = \left(2x + \frac{3}{4} \ln|4x - 1| - \frac{3}{4} \ln|4x + 1|\right) \Bigg|_{1}^{2}
7. = \left(4 + \frac{3}{4} \ln 7 - \frac{3}{4} \ln 9\right) - \left(2 + \frac{3}{4} \ln 3 - \frac{3}{4} \ln 5\right)
8. = 2 + \frac{3}{4} \ln \frac{35}{27}
**الإجابة النهائية:** 2 + \frac{3}{4} \ln \frac{35}{27} - سؤال من الكتاب · صفحة 45يمثل الشكل المجاور منحنى الاقتران: f(x) = \frac{1}{x^3 + x}. أجد مساحة المنطقة المظللة منه.
إظهار الحلّإخفاء الحلّ
1. A = \int_{1}^{2} \frac{1}{x^3 + x} dx لإيجاد قيمة هذا التكامل نجزئ المقدار \frac{1}{x^3 + x} إلى كسور جزئية يمكن إيجاد تكاملاتها بسهولة كما يأتي: \frac{1}{x^3 + x} = \frac{1}{x(x^2 + 1)} = \frac{A}{x} + \frac{Bx + C}{x^2 + 1}
2. \implies 1 = A(x^2 + 1) + (Bx + C)(x)
3. x = 0 \implies A = 1
4. x = 1 \implies 1 = 2A + B + C \implies 1 = 2 + B + C
5. x = -1 \implies 1 = 2A + B - C \implies 1 = 2 + B - C بحل هاتين المعادلتين نجد أن: C = 0 ، و B = -1
6. A = \int_1^2 \frac{1}{x^3 + x} dx = \int_1^2 (\frac{1}{x} + \frac{-x}{x^2 + 1}) dx
7. = \ln|x| - \frac{1}{2} \ln|x^2 + 1| |_1^2
8. = \ln 2 - \frac{1}{2} \ln 5 - \ln 1 + \frac{1}{2} \ln 2
**الإجابة النهائية:** = \frac{3}{2} \ln 2 - \frac{1}{2} \ln 5 = \frac{1}{2} \ln \frac{8}{5}